MBAHET TAKIMI I SHTATË I BORDIT KËSHILLIMOR TË PALËVE TË INTERESIT — PËRMBYLLET FAZA E BASHKË-KRIJIMIT E PROJEKTIT RECONNECTED
Prizren, 18 shtator 2026
Në Hotel „Premium Park” në Prizren u mbajt sot takimi i shtatë i Bordit Këshillimor të Palëve të Interesit, i organizuar nga ekipi hulumtues i PMSH-së në kuadër të projektit RECONNECTED. Ky takim shënon edhe mbylljen e fazës së bashkë-krijimit, e cila nisi më 16 maj 2024.
Tematika e takimit
Takimi u hap me një rishikim të shkurtër të projektit dhe të procesit dyvjeçar të bashkë-krijimit: nga validimi i kornizës teorike dhe reflektimet mbi faktorët e rrezikut e ata mbrojtës, te komponenti i aktivizimit social, mikro-ndërhyrjet, shkrim-leximi për shëndetin mendor dhe përshtatja kulturore e përmbajtjes.
Pjesa qendrore iu kushtua prototipit të ndërhyrjes — aplikacionit Moodbuster-RECONNECTED: struktura e tij, menyja kryesore, sistemi i vlerësimeve dhe seksioni i ndihmës, si dhe rezultatet e testimit pilot të realizuar gjatë vitit 2026. Pjesëmarrësit testues e vlerësuan përvojën si pozitive në tërësi (kënaqësi mesatare 4.83/5; gjetje indikative për fazën pilot), duke theksuar si vlerë kryesore mundësinë për një moment të shkurtër ndalese dhe vetëreflektimi gjatë ditës. Vërejtjet e mbledhura kanë udhëhequr përmirësimet përfundimtare: riparimin e një defekti teknik në paraqitjen e opsioneve, uljen e ngarkesës së vlerësimeve ditore, personalizimin e njoftimeve, si dhe shkurtimin e videove dhe të udhëzimeve.
Në fund, palët e interesit ndanë përshtypjet e tyre mbi produktin përfundimtar dhe dhanë vlerësimin e tyre formues për vetë procesin e angazhimit.
Falënderim
PMSH shpreh mirënjohje të thellë për të gjithë anëtarët e Bordit Këshillimor të Palëve të Interesit — për angazhimin dhe kohën e tyre, për ndarjen e këndvështrimeve të ndryshme, për reagimet me vlerë dhe reflektimet kritike, për diskutimet konstruktive dhe për frymën bashkëpunuese gjatë shtatë takimeve. Kontributi i tyre ka bërë që platforma të mos mbetet një zgjidhje gjenerike, por një mjet i përshtatur gjuhësisht dhe kulturalisht për kontekstin e Kosovës.
Hapat e mëtejshëm
Faza e ardhshme është vlerësimi shkencor i aplikacionit/platformës, e planifikuar për periudhën tetor–26 dhjetor 2026. Studimi do të realizohet si provë e kontrolluar e randomizuar, me pjesëmarrës të moshës 18–65 vjeç, të cilët do ta përdorin aplikacionin deri në gjashtë javë, me matje në disa pika kohore (bazë, 6 javë, 3 muaj dhe 6 muaj). Pyetjet kërkimore janë: a është aplikacioni i dobishëm në mbrojtjen e shëndetit mendor dhe a mundet ai të reduktojë faktorët e rrezikut e të nxisë ata mbrojtës.
Informacionet për mënyrën e pjesëmarrjes në studim do të publikohen së shpejti në këtë faqe dhe në kanalet tona sociale.
Ekipi i PMSH-së shpreh përkushtimin e plotë për realizimin e kësaj faze në përputhje me standardet shkencore dhe etike, duke ruajtur të njëjtin nivel transparence e bashkëpunimi me palët e interesit. Analiza e të dhënave dhe raportet shkencore do të pasojnë gjatë vitit 2027, së bashku me fazën e shpërndarjes dhe zhvillimin e skenarëve të zbatimit.
Më shumë rreth projektit: https://reconnected-project.eu
Ky projekt ka marrë financim nga programi i kërkimit dhe inovacionit Horizon 2020 i Bashkimit Evropian sipas marrëveshjes së grantit nr. 101081020. Materiali i paraqitur dhe pikëpamjet e shprehura këtu janë vetëm përgjegjësi e autorit(ëve). Komisioni i BE-së nuk merr përsipër asnjë përgjegjësi për çdo përdorim të informacionit të paraqitur.
PROSPERH NË KOSOVË:
FILLON STUDIMI NDËRKOMBËTAR PËR SHËNDETIN MENDOR DHE FIZIK NË VENDIN E PUNËS
Ftesë për kompanitë dhe organizatat nga sektori i ndërtimit, i kujdesit shëndetësor dhe i punës në zyrë e në distancë
15.09.2026
Kosova është pjesë e një prej studimeve më të mëdha evropiane për shëndetin në vendin e punës. Projekti PROSPERH, i financuar nga Bashkimi Evropian përmes programit Horizon Europe, po fillon studimin e tij kryesor, i cili zhvillohet njëkohësisht në 11 vende. Në Kosovë, studimi realizohet nga PMSH [shëno emrin e plotë të organizatës], dhe tani ftojmë kompanitë e organizatat që duan të investojnë në mirëqenien e punonjësve të tyre të bëhen pjesë e tij.
Pse ky studim?
Mënyra se si punojmë ka ndryshuar shpejt gjatë viteve të fundit. Digjitalizimi, format e reja të punës dhe pasojat e pandemisë COVID-19 kanë sjellë sfida të reja për shëndetin e punonjësve, si stresi, ankthi, depresioni, djegia profesionale (burnout) dhe problemet muskuloskeletore, për shembull dhimbjet e shpinës, qafës dhe shpatullave. Sipas të dhënave evropiane, tre në çdo pesë punëtorë raportojnë ankesa muskuloskeletore, ndërsa kostoja e depresionit të lidhur me punën në Bashkimin Evropian kalon 600 miliardë euro në vit.
Megjithatë, vendi i punës mund të jetë edhe një hapësirë që e mbron dhe e forcon shëndetin. PROSPERH synon pikërisht këtë: të ofrojë një ndërhyrje të bazuar në dëshmi shkencore dhe të testojë nëse ajo sjell ndryshime reale për punonjësit dhe për organizatat.
Çka është PROSPERH?
PROSPERH (Promovimi i Shëndetit Pozitiv Mendor dhe Fizik në Punë në një Mjedis në Ndryshim: Një Qasje Shumënivelëshe) është projekt pesëvjeçar (2024–2028) që bashkon 18 partnerë nga 14 vende dhe koordinohet nga University College Cork në Irlandë.
Ndërhyrja PROSPERH punon njëkohësisht në nivel të individit, të kolegëve dhe të organizatës, përmes tri komponentëve: promovimit të shëndetit mendor dhe fizik, vetëmonitorimit dhe vetëmenaxhimit online, si dhe orientimit drejt kujdesit klinik ose këshillimit kur ka nevojë. Ajo ofrohet përmes një aplikacioni celular për të gjithë punonjësit dhe një uebfaqeje për udhëheqësit, si menaxherët e burimeve njerëzore, mbikëqyrësit dhe profesionistët e shëndetit në punë. Përmbajtja përfshin module psikoedukative, ushtrime për shëndetin mendor dhe fizik, si dhe mjete për ndjekjen e humorit dhe të dhimbjes, të përshtatura për secilin sektor.
Studimi zhvillohet në Irlandë, Spanjë, Danimarkë, Gjermani, Holandë, Portugali, Hungari, Shqipëri, Turqi, Australi dhe Kosovë. Të dhënat nga të gjitha vendet do të analizohen bashkërisht nga KU Leuven në Belgjikë.
Si zhvillohet studimi?
Pjesëmarrja zgjat 12 muaj. Kompanitë pjesëmarrëse ndahen në mënyrë të pavarur dhe të centralizuar në dy grupe. Në grupin e ndërhyrjes, punonjësit fitojnë menjëherë qasje në aplikacion dhe uebfaqe dhe rekomandohet që t’i përdorin rreth 10–20 minuta në javë. Në grupin e kontrollit (listë pritjeje), punonjësit plotësojnë të njëjtat anketa dhe marrin qasje të plotë në materialet PROSPERH pas përfundimit të studimit. Të dy grupet janë njësoj të rëndësishme, sepse vetëm krahasimi i tyre tregon nëse ndërhyrja funksionon.
Gjatë vitit, pjesëmarrësit plotësojnë tri anketa online: në fillim, pas 6 muajsh dhe pas 12 muajsh. Anketat masin simptomat e depresionit dhe të ankthit, mirëqenien mendore, djegien profesionale dhe dhimbjen muskuloskeletore, si dhe mungesat në punë, produktivitetin, kënaqësinë me punën, sigurinë psikologjike në ekip dhe qëndrimet ndaj shëndetit mendor. Studimi vlerëson gjithashtu nëse ndërhyrja është e leverdishme nga këndvështrimi i punëdhënësit.
📢 Ftesë për kompanitë dhe organizatat në Kosovë
Po kërkojmë partnerë nga tre sektorë:
- Ndërtimi: kompani që merren me ndërtimin e objekteve, inxhinierinë civile dhe punime të specializuara ndërtimore, si dhe me aktivitete arkitekturore, inxhinierike dhe konsulencë teknike përkatëse.
- Kujdesi shëndetësor: spitale, klinika dhe ordinanca mjekësore e dentare, shërbime infermierore dhe të kujdesit në shtëpi, si dhe institucione të kujdesit rezidencial.
- Puna në zyrë dhe në distancë: kompani të programimit dhe konsulencës IT, shërbimeve të informacionit, telekomunikacionit, qendrave të thirrjeve dhe organizata të tjera ku puna kryhet kryesisht para kompjuterit, në zyrë ose në distancë.
Nuk ka kufi të sipërm për numrin e punonjësve, ndërsa ndërmarrjet e vogla dhe të mesme janë gjithashtu të mirëseardhura. Për çdo kompani synojmë të përfshijmë rreth 90 punonjës, por për organizatat me më pak staf gjejmë bashkë zgjidhjen më të përshtatshme.
Çka fiton organizata juaj
- Qasje falas në aplikacionin dhe uebfaqen PROSPERH, të zhvilluara nga ekspertë evropianë mbi baza shkencore.
- Mbështetje të vazhdueshme nga ekipi hulumtues në Kosovë gjatë gjithë kohës së studimit.
- Mjete praktike për udhëheqësit, për të biseduar me punonjësit për shëndetin dhe për t’i orientuar drejt mbështetjes së duhur.
- Përfitime të mundshme për organizatën, si më pak mungesa në punë, produktivitet më i lartë dhe ruajtje më e mirë e stafit.
- Reputacion si vend pune që kujdeset për njerëzit e vet dhe mundësi për t’u bërë model i praktikës së mirë në Kosovë.
Çka kërkon pjesëmarrja
- Pajtimin e menaxhmentit për bashkëpunim gjatë 12 muajve të studimit.
- Caktimin e një personi kontaktues ose “kampioni” brenda organizatës, i cili e promovon studimin dhe mban lidhjen me ekipin tonë.
- Organizimin e një takimi informues me stafin, në ambientet e kompanisë ose online.
- Kohë të arsyeshme gjatë orarit të punës për përdorimin e aplikacionit dhe për plotësimin e tri anketave.
- Përkrahje aktive për studimin brenda organizatës, për shembull përmes posterëve apo diskutimeve në takime të rregullta.
- Takimi i parë është njohës dhe pa asnjë obligim. Na kontaktoni dhe ne vijmë t’ju prezantojmë projektin dhe t’i përgjigjemi çdo pyetjeje.
Për punonjësit: vullnetare, konfidenciale dhe e sigurt
Në studim mund të marrin pjesë punonjësit e moshës 18 vjeç e lart, të të gjitha niveleve dhe departamenteve, përfshirë mbikëqyrësit, menaxherët e burimeve njerëzore, profesionistët e shëndetit në punë dhe nënkontraktorët, të cilët kanë qasje në telefon celular.
Pjesëmarrja është krejtësisht vullnetare. Çdo punonjës mund të tërhiqet në çdo kohë, pa dhënë arsye, dhe vendimi për të marrë pjesë ose jo nuk ndikon në asnjë mënyrë në marrëdhënien e punës. Asnjë informacion që mund ta identifikojë një punonjës nuk ndahet me punëdhënësin. Në vend të emrit, çdo pjesëmarrës përdor një kod unik, të dhënat mbrohen sipas Rregullores së Përgjithshme për Mbrojtjen e të Dhënave (GDPR) dhe rezultatet publikohen vetëm në formë të përgjithshme e anonime. Pjesëmarrësve u ofrohet edhe informacion për shërbimet e mbështetjes në Kosovë, ndërsa ekipi hulumtues është i disponueshëm për çdo pyetje apo nevojë. Studimi ka marrë miratimin etik në Kosovë.
Për informacion të mëtejshëm ose për ta regjistruar interesimin e kompanisë suaj, kontaktoni Zyrtaret e Kërkimit në Kosovë:
Sevim Mustafa, sevimustafa2@gmail.com
Elona Krasniqi, krasniqi.elona@gmail.com
Kryehulumtues për Kosovën: Prof. Asoc. Dr. Naim Fanaj, naimfanaj@gmail.com
Financuar nga Bashkimi Evropian. Megjithatë, pikëpamjet dhe opinionet e shprehura janë vetëm ato të autorit/autorëve dhe nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht ato të Bashkimit Evropian ose të Agjencisë Ekzekutive Evropiane për Shëndetin dhe Digjitalin (HaDEA). As Bashkimi Evropian dhe as autoriteti grantues nuk mund të mbahen përgjegjës për to.
NJOFTIM PËR KONGRESIN NDËRKOMBËTAR TË PACIENTËVE ME DEPRESION (IPCD 2026)
- Është falas dhe online – nuk kërkon udhëtim, kosto, as listë pritjeje. Mjafton një lidhje interneti nga shtëpia.
- Është i qasshëm në gjuhën shqipe – titrat përkthehen drejtpërdrejt gjatë transmetimit, praktikisht në të gjitha gjuhët.
- Ruan privatësinë – pyetjet mund të bëhen në mënyrë anonime, gjë që për shumë njerëz te ne është kusht për të folur hapur për herë të parë.
- Sjell dijen më të re direkt te njerëzit – informacione që zakonisht mbeten brenda qarqeve profesionale u vijnë drejtpërdrejt pacientëve dhe familjeve.
- Tregon se askush nuk është vetëm – dëgjimi i përvojave nga njerëz të vendeve të tjera e thyen ndjesinë e izolimit dhe e normalizon bisedën për shëndetin mendor.
PLANI STRATEGJIK I VEPRIMIT PMSH 2024-2029 & KUVENDI VJETOR 2024
Në datat 1,2,3 nëntor në Durrës u mbajt Punëtoria për Hartimin e Planit Strategjik të Veprimit 2024-2029 si dhe u mbajt Kuvendi Vjetor 2024 i OJQ Për Mendje të Shëndoshë (PMSH). Pas një pune të frytshme u përpilua dhe u miratua PLANI STRATEGJIK I VEPRIMIT PMSH 2024-2029. Ky dokument do të jetë udhërrëfyes në vitet në vijim që do ta forcon angazhimin dhe arritjet e PMSH. Poashtu u miratua unanimisht edhe Raporti Vjetor i punës së Drejtorit Ekzekutiv. Kontributi dhe përkushtimi i anëtarëve të Kuvendit është garantues i ecjes së pandalshme.
SHËNIMI I DITËS BOTËRORE TË SHËNDETIT MENDOR 2024
Me 10 tetor 2024 në QKMF Prizren organizuar nga OJQ Për Mendje të Shëndoshë u bë shënimi i Ditës Botërore të Shëndetit Mendor. Prof asoc dr Naim Fanaj mbajti prezantimin e projektit Fuqizimi i fëmijëve dhe të rinjëve viktima të abuzimit/bulizimit dhe shëndeti mendor. Në takim morën pjesë Mjekë familjarë, infermierë, psikolog, punëtorë social, student. Falenderojmë Drejtorin e Mirëqenies Sociale të Komunës së Prizrenit dhe drejtorin e QKMF Dr Fadil Bajraktari për mbështetjen e këtij aktiviteti.
Me 11 korrik u mbajt takimi i dytë i palëve të interesit, në vazhdën e punëtorive të projektit Reconnected. Në punëtori morën pjesë përfaqësues nga sektorë të ndryshëm, përfshirë Institutin e Shëndetit Publik, Qendrën për Punë Sociale, liderë nga organizatat joqeveritare, akademikë me ekspertizë në fushën ekonomike, individë që jetojnë në status të ulët ekonomik, mjekë nga qendra e mjekësisë familjare, profesionistë të shëndetit mendor dhe profesorë universitarë.Gjatë punëtorisë u diskutua për konceptin e përshkrimit social dhe mënyrat se si mund të promovojmë këtë praktikë te personat me status të ulët socio-ekonomik, për të ndërtuar komunitete më të qëndrueshme dhe për të përmirësuar shëndetin dhe mirëqenien e tyre. Pikat kryesore të ditës, që konsiderohen kritike në avokimin e përshkrimit social, janë: Per Mendje të Shëndoshë falënderon të gjithë pjesëmarrësit për kontributin e tyre, deri në takimin e radhës!
Hulumtuesi kryesor Prof. Asoc Dr Naim Fanaj, mori pjesë në dy konferenca shkencore të rëndësishme në SHBA.
Në konferencën e Asociacionit Amerikan të Ankthit dhe Depresionit 2024 që u mbajt në Boston nga 11 deri 14 prill ka prezantuar studimin: Pabarazitë gjinore në ankth dhe depresion: njohuri nga një studim në Kosovë. Poashtu, në këtë konferencë janë prezantuar edhe projektet RECONNECTED dhe PROSPERH!
Kurse nga data 17 deri 21 Prill 2024 u mbajt Konferenca vjetore 2024 e Society for Research on Adolescence në Chicago të SHBA-së. Këtu u prezantua studimi spër Prindërimin, Reziliencën dhe Devijimin në një studim krahasues ndërkulturor të bazuar në mostrat e adoleshentëve finlandezë dhe kosovarë. Poashtu u bë prezantimi i projektit RECONNECTED ; si shumë i rëndësishëm për qytetarët e Kosovës dhe Europës, që i fuqizon njerëzit të rrisin qëndrueshmërinë dhe të menaxhojnë më mirë shëndetin e tyre mendor përmes një qasjes së tillë inovative-shkencore.
Krenar që emrat e Kosovës dhe të OJQ Për Mendje të Shëndoshë, të renditen krahas shumë universiteteve e instituteve shkencore prestigjioze nga SHBA dhe bota.
PREZANTIMI I PROJEKTIT RECONNECTED NË KONFERENCËN NË MARIBOR
Sot, Prof Asoc Dr Naim Fanaj prezantoi në The 12th Annual Conference of Europe’s Sciences and Arts Leaders and Scholars, punimin shkencor: Reconnected: Addressing Mental Health Challenges in European Communities, Including Kosovo. Në këtë prezantim u treguan objektivat si dhe korniza konceptuale e projektit RECONNECTED në përgjithësi dhe me theks të veçantë implementimin në Kosovë.
Në prezantimin tjetër me titull: Understanding Subjective Well-being in Kosovo Youth: Exploring Psychosocial an Socio-demographic Factors, treguam për gjetjet e studimit tone për Mirëqenien subjektive të të rinjëve dhe lidhjet me shpresën, stilin e të menduarit, mbështetjen sociale, shpresën si dhe mekanizmat e ballafaqimit.
PROSPERH Kick-Off meeting, Cork, Ireland 25-26 Janar 2024
Në këtë takim u diskutuan gjerësisht hapat , strategjitë dhe aktivitetet që kanë të bëjnë me implementimin e projektit PROSPERH. Entuziazmi dhe përgjegjësi e përshkoi tërë rrjedhën e takimit ku secili nga partnerët reflektoi për detyrat që u takojnë gjatë 60 muajve të implementimit.
PROSPERH:
Projekti i ri i financuar nga HORIZON EUROPE fillon me 1 janar 2024.
PMSH një nga partnerët implementues të projektit që do zgjat 60 muaj.
Projekti PROSPERH synon të mbledhë të dhëna në kohë dhe prova të forta mbi faktorët që ndikojnë në shëndetin mendor dhe fizik në vendin e punës.
Ky informacion do të merret nga literatura dhe analiza e grupeve ekzistuese të të dhënave me cilësi të lartë.
Bazuar në këtë dëshmi, dhe duke u mbështetur në ndërhyrjet ekzistuese të financuara nga BE dhe ato kombëtare, projekti do të zhvillojë dhe vërtetojë ndërhyrjen në shumë nivele PROSPERH, të ofruar nëpërmjet Portalit PROSPERH. Ndërhyrja do të synojë të dy aspektet organizative (punë), kolegët dhe individualë (punëtor), me tre komponentë të fokusuar në promovimin e shëndetit, vetë-monitorimin dhe vetë-menaxhimin online dhe kujdesin klinik ose rrugët e referimit të përkujdesjes.
Projekti do të përqendrohet në përshtatjen e përmbajtjes për tre sektorë që përjetojnë ndryshime të rëndësishme (puna në TIK, shëndetësi dhe ndërtim), me studimin e kryer në 10 vende përfaqësuese evropiane dhe Australi përmes një kërkimi të kontrolluar të rastësishëm në grup për të përcaktuar efektivitetin dhe koston.
Kjo është një nismë e rëndësishme që synon të përmirësojë shëndetin dhe mirëqenien në vendin e punës përmes ndërhyrjeve të bazuara në prova.
PREZANTIMI NË KONGRESIN BOTËRORË TË PARANDALIMIT TË VETËVRASJEVE NË PIRAN TË SLLOVENISË
20.09.2023
Prof. Asoc. Dr. Naim Fanaj, prezanton në International Association for Suicide Prevention 32nd World Congress MENTUPP workshop:
MENTUPP Country Partner Case Study: Kosovo. Observimet dhe sfidat në implementim nga PMSH.
PUNËTORIA ME TEMËN "PËRKRAHJA MULTIDICIPLINORE PSIKOSOCIALE PËR FUQIZIMIN E FËMIJËVE ME AFTËSI TË KUFIZUARA"
Prezent në këtë puntori ishin institucionet si QPS , QSHM, organizatat joqeveritare të cilat punojnë në fushën e aftësisë së kufizuar si: OPDMK dhe Handikos si dhe psikologët shkollor.
PMSH falenderon të gjithë pjesëmarrësit për kontributin e tyre në puntori.
Rekomandimet e dala nga ky projekt do të adresohen tek institucionet relevante.
Miratohet nga PMSH Plani i Barazisë Gjinore 2023-2026
Në pëputhje me standardet më të mira në fushën e angazhimit shoqëror miratohet Plani i Barazisë Gjinore 2023-2026 nga ana e PMSH-së, me të cilën tregohet përkushtimi për përmirësimiet e nevojshme për të realizuar Barazinë Gjinore.